Cafodd Shav Taj
AS ei geni a'i magu yng Nghaerdydd, lle mae hi'n parhau i fyw gyda'i gŵr a'i dwy ferch. Symudodd ei thad i'r DU o
wlad Pacistan ym 1958, a gweithiodd yn y gweithfeydd dur ym Mhort Talbot a
Chaerdydd. Gyda’i thad
yn gynrychiolydd gweithredol yn y mudiad undebau llafur, cafodd Shav ei
thrwytho yn yr ymdeimlad cryf o gyfunoliaeth ac undod.
Roedd ei mam a'i
chwaer yn rhedeg siop ffabrigau fach yng Nghaerdydd, a ddaeth yn ganolfan leol
ac yn lle diogel i lawer o fenywod o gefndiroedd amrywiol a oedd yn wynebu
heriau cymdeithasol a phersonol. Dyma oedd yr amgylchedd a ysbrydolodd y broses
o greu Sefydliad Henna.
Cafodd Shav ei
geni ym 1976, ac roedd yn ddisgybl yn Ysgol Uwchradd Cathays, lle cymerodd ei
chamau gwleidyddol cyntaf. Yn 15 oed, dechreuodd drefnu ymgyrchoedd cyfiawnder
cymdeithasol a gwrth-hiliaeth. Aeth ymlaen i astudio yng Ngholeg Glan Hafren,
Prifysgol Morgannwg a Phrifysgol Gorllewin Lloegr, gan ddatblygu diddordeb mawr
mewn cydraddoldeb, cyfiawnder economaidd a hawliau gweithwyr.
Cyn cael rôl
llawn amser yn y mudiad undebau llafur, gweithiodd Shav yn y sector manwerthu,
y sector gwasanaeth cwsmeriaid, y sector lletygarwch a’r sector elusennau. Yn
ddiweddarach, daeth yn swyddog llawn amser yn Undeb y Gwasanaethau Cyhoeddus a
Masnachol (PCS). Yn 2013, cafodd ei phenodi i rôl Ysgrifennydd Cymru, gan
gynrychioli miloedd o staff yn y gwasanaeth sifil ledled Cymru.
Yn 2018, daeth
Shav yn Llywydd Cyngres Undebau Llafur (TUC) Cymru. Yn 2020, cafodd ei
phenodi'n Ysgrifennydd Cyffredinol Dros Dro, ac yn 2021, cymerodd yr awenau yn
barhaol. Hi oedd yr ail fenyw i ddal y rôl honno, a'r person cyntaf o gefndir
Du, Asiaidd a Lleiafrifoedd Ethnig (BAME) i wneud hynny.
Mae Shav wedi
gwasanaethu fel llywodraethwr mewn ysgol gynradd ac wedi cadeirio cangen y
Blaid Lafur yn ei hetholaeth leol. Mae hi hefyd wedi gwasanaethu ar fyrddau
Ymddiriedolaeth Iechyd y Bobl a Sefydliad Bevan, ac roedd yn aelod o’r Comisiwn
Annibynnol ar Ddyfodol Cyfansoddiadol Cymru. Mae hi'n parhau i gefnogi ymgyrch
Dangos y Cerdyn Coch i Hiliaeth, ac mae'n aelod o Bwyllgor Strategol Cymdeithas
Bêl-droed Cymru.
Yn 2026, cafodd
Shav ei hethol yn Aelod o'r Senedd dros etholaeth ei bro, sef Caerdydd Ffynnon
Taf. Ar hyn o bryd, mae hi'n gwasanaethu fel llefarydd Llafur Cymru dros
gyflogaeth, cydraddoldeb a thrawsnewid economaidd, ac yn cadeirio Grŵp Llafur Cymru yn y Senedd.
