Seremonïol Ddinesig

Cyhoeddwyd 01/08/2026   |   Diweddarwyd Ddiwethaf 24/06/2026

Arddangosfa gan Lewis Prosser

Dyddiau: 1 Awst - 29 Hydref 2026

Lleoliad: Neuadd y Senedd

Mae Lewis Prosser yn fasgedwr abswrdaidd, artist, a churadur sy'n byw yng Nghymru. Mae'n defnyddio technegau basgedwaith sy’n deillio o’n treftadaeth, ynghyd â pherfformiadau, i archwilio themâu sy’n ymwneud â hunaniaeth ranbarthol, cyfnewid diwylliannol a seremonïau cyhoeddus.

Mace seremonïol pren yn gorwedd ar gefndir niwtral plaen, gyda handlen pren ysgafn llyfn a basged helyg wedi'i wehyddu yn ffurfio'r pen yn hytrach na crib brenhinol traddodiadol, sy'n cynnwys handlen grwm a phatrwm brown cynnil yn y gwehyddu.  

Yn yr arddangosfa Seremonïol Ddinesig, mae Prosser yn ail-ddychmygu addurndlysau dinesig traddodiadol – eitemau a ddefnyddir mewn seremonïau swyddogol i nodi cerrig milltir lleol a chenedlaethol. Mae'r darnau'n cyfuno technegau crefft traddodiadol, fel basgedwaith a gwaith metel treftadol, i greu gwrthrychau seremonïol newydd.

“Gan fabwysiadu yn aml elfennau o symbolaeth chwedlonol neu grefyddol, mae’r offerynnau dinesig hyn yn cyfleu grym ar raddfa ddynol sydd â’i wreiddiau mewn consensws cymunedol democrataidd, yn hytrach nag awdurdod o’r brig i lawr. Mae'r pŵer y maent yn ei roi yn aml yn gymedrol: lledaenu newyddion da, dathlu llwyddiannau lleol a chanmlwyddiannau, neu nodi dathliadau cenedlaethol. Ac eto, hyd yn oed yn y parth lleol, gall ychydig o bŵer sbarduno newid sylweddol o bryd i’w gilydd.” – Lewis Prosser

  Mace barablu'r gwehyddu gyda phen silindrog, tebyg i fasged a handlen bren sy'n ymwthio, sy'n cyfuno ffurf basged ddomestig â silwét mace.     Cerflun barablu'r dosbarthwr dŵr poeth hybrid wedi'i amgáu mewn strwythur basged, gyda sylfaen bwlbaidd crwn, colofn ganolog agored sy'n datgelu cydrannau mewnol, a handlen fach wehyddu tebyg i pig ar y blaen.

Fel llawer o seneddau, mae gan Senedd Cymru fyrllysg seremonïol. Bwriad gwreiddiol byrllysg seremonïol yw cynrychioli awdurdod y teyrn, ac mae’n cael ei gario i mewn i senedd fel rhan o'i seremoni agoriadol swyddogol.

Bydd y Seithfed Senedd yn cael ei hagor yn swyddogol ym mis Hydref 2026. Yn ystod y seremoni, a gynhelir yn y Siambr, bydd y byrllysg yn cael ei osod yn ei briod le i nodi dechrau ffurfiol y trafodion.

Wrth i ni agosáu at y foment hon, mae arddangosfa Prosser yn ein gwahodd i fyfyrio ynghylch ein rôl gyffredin mewn bywyd dinesig. Mae'n awgrymu nad mater i sefydliadau yn unig yw gwneud penderfyniadau, ond gwaith creu ar y cyd.

I gael rhagor o wybodaeth am sut y gallwch chi gymryd rhan yng ngwaith y Seithfed Senedd, ewch i’r crwydro eich Senedd.

 


Lluniau: ©Rachel Vater